EKONOMIA SOZIALA

Gaur Ekonomia Sozialaren oinarri teorikoak landu ditugu.

Horretan hasteko, talde dinamika baten bitartez eztabaidatu dugu kooperatiba baten eta S.A. baten arteko ezberdintasunak. Labur esanda, kooperatiba batean langilea dago enpresaren erdian, bazkideak enpresaren jabe dira eta erabakietan parte hartzeko mekanismoak daudenez, bakoitzak bozka bat izan ohi du asanblada nagusian. Aldiz, S.A. batean akziodunak dira enpresaren jabeak, eta enpresan jarrita duten kapitalaren araberakoa da daukaten bozka kopurua, izan ere, kapitala handitzea da enpresa horen sorburua.

Lanki Ikertegiko Ariannek azaldu dizkigu Arrasateko kooperatiba esperientziaren nondik norakoak. Kooperatibagintzaren bilakaera ikusi dugu, XIX. mendetik hasita 90.hamarkadaraino, non 50 kooperatiba baino gehiago sortu ziren, kontestu soziopolitiko berezi hartan eta autarkia ekonomikoari esker. Aldiz, 90.hamarkadatik 2006.urteraino bigarren fase bat bereizten da non kooperatiba txiki horiek handi egiten hasten diren, merkatua globalizatu egiten den eta identidade soziala galtzen den. Azkenik, 2006. urtetik hona, krisi sistemiko baten garaian gaudela aitortzen da, eta, beraz, birpentsatzeko beharra.

Nola ez, Arizmendiarretaren ekarpena azkimarratu du Ariannek, berari buruzko bideo txiki bat jarrita eta ezagutu dugu nola gerra osteko panorama hartan pertsonen garapena aitzaki hartuta gizarte kooperatibo bat sortu zuen. Gizarte autoeratuarekin amesten hasi eta komunitate enpoderatua sortu nahian hezkuntza sozializatzeko sortu zen Eskola Politeknikoa, adibidez. Aurrezki kutxa ere, enpresei kreditua eskaintzeko, ….

Saioaren bigarren zatian Enekoitz Etxezarreta etorri zaigu EHUtik, gizarte berrikuntzaren inguruan bere ikuspegia azaltzeko.

Ekintzailetasun soziala zertan eta nola egin beharko litzatekeen aipatu du; ekimena gizarte eragileek abiatu behar dute, gizartearen aspirazioei erantzunez, jendeartearen premiak asetzea elkarren arteko harremanak eraldatuz, parte hartzea demokratikoa izanez, eta beti ere, herritarron bizi kalitatea hobetzeko helburuz. Horren harira, bi esperientzia erakesperientzia utsi dizkigu; Quebec-ekoa eta Italiakoa.

Quebec-eko adibidearekin ikusi dugu gizarte berrikuntza sistema bat, non ikerkuntza, zerbitzuak, finantziazioa, prestakuntza eta hezkuntza sistema integral bat garatu den gobernantza parte hartzailetik, elkar-eraikitzetik, eta ekonomia plurala uztartuz. Hala, zerbitzuak demokratizatu dira, bizi baldintzak hobetzeko, tokiko garapena emateko eta herritarrei lana eskaintzeko asmoz.

Italiako kasua, berriz, gizarte zerbitzu kooperatiboak dituen sistema bat da, non zaintza kooperatibak dauden zaharren egoitzak, eguneko zentroak, etab. kudeatzeko sortuak, batetik, eta bestetik, gizarteratzeko enpresen kooperatibak, bazterkeria egoera arrisku pean dauden kolektiboei zuzendua. Horrela, administrazioak betetzen ez dituen funtzio publikoak kooperatiben bitartez osatzea edo ordezkatzearen arrakasta eta ahultasunez mintzatu gara, besteak beste.

Iraunkortasunaren erronka: Xabier Zubialde eta Unai Aranguren

MARKO TEORIKOA – (2015/06/02)

Gaurkoan Xabier Zubialde ingeniaria (Acimuth) eta Unai Aranguren EHNE Bizkaiako kidea izan ditugu bisitan eta Elikadura eta Energiaren Burujabetzaren inguruan aritu gara.

BURUJABETZA ENERGETIKOA:  EH Burujabetza Energetikoruntz

Gizartea eta munduaren analisia egiterakoan, energia kontsumoaren ikuspegitik ere aztertzea beharrezkoa da. Gaur egungo egoera behatzerakoan bi faktore hartu behar dira kontuan: energia eredua (petroleoa, berriztagarriak…) eta gizarte eredua; oraingoa gehiegizko energia kontsumoari lotutakoa baita.

“Whatsapp bidez deialdiak zabaltzea energetikoki efizienteagoa da, kartelak inprimatzea baino? Prozesu osoa kontuan izanda, ez!!!”

Etorkizunera begira autohornidura alde batera utzi beharra daukagu eta BURUJABETZA ENERGETIKORANTZ abiatzea ezinbestekoa da.

energia burujabetza

ELIKADURA BURUJABETZA:   Via Campesina eta ETXALDE alternatibak

Baserritarren eredua asko aldatu da duela 100 urtekoarekin alderatuz. Kontsumitzaileekin kontaktu zuzena galduta, espezializaziorako joerak eta lehengaien pribatizazioak, gaurko baserritarrak  sistema produktiboaren menpeko izatera eraman ditu.

“El mayor acto revolucionario es montar un huerto”. Sistema neoliberalari egiten ari gara aurre.

Egunero jaten ditugun produktuen jatorriaz arduratzen hasi beharko ginateke, ba al dakizu jaten dituzun elikagaiek zurera iritsi arte egiten duten bataz besteko distantzia 5000km dela?

Hemen goizeko gonbidatuen ELKARRIZKETA:

Tokiko garapena (+Elkarrizketa): Joseba Garmendia

MARKO TEORIKOA – (2015/05/18)

Gaurkoan Joseba Garmendia EHU-ko irakaslearen bisita izan dugu, tokiko garapenaz eta Sakantzen egitasmoaren inguruan aritu da.

Euren blogean adierazten duten bezala, bailaratik bailararako jarduera eta entrepresa berriak sortzeko asmoarekin elkarlanean jarduteko saiakera gorpuztu nahi duten talde bat dira. Nafarroako Sakana eskualdean abiarazitako proiektua da, bertan tokiko garapena sustatzeko asmoz.

1960 eta 1970 hamarkadak geroztik garapen erregional eta tokikoa geroz eta garrantzitsuagoa bilakatu dela adierazi digu.

Garapenaren esparruaren barruan , bi estrategi mota daudela azaldu digu:

-Goitik-beherakoa (Top-Down):

  • Garapen ekonomikorako azpiegiturak lortu.
  • Atzerriko inbertsio zuzena zein industria erakartzea.

-Behetik-gorakoa (Bottom-up):

  • Parte-hartze eta elkarrizketa soziala behar dute.
  • Lurraldean oinarrituta daude.
  • Tokiko baliabide eta lehiarako abantailen mobilizazioa eragiten dute.
  • Lokalki sortuak eta zuzenduak dira.

Hemen Hamaika telebistan eginiko beste elkarrizketa bat.

Kapitalismoaren bilakaera historikoa: Luis Guridi

MARKO TEORIKOA – (2015/05/04)

Berrekin-thumb_Luis_Guridiberregin egitasmoari hasiena duin bat emateko, gaurko lehen saioan Luis Guridi Oñatiarra eta EHUko irakaslea izan dugu Errekaldeko ganbaran. Marko teoriko bloke barnean, gaur egungo egoera sozioekonomikora heltzeko sistema kapitalistak izan duen bilakaera historikoa azaldu digu.

Datu eta informazio ugari helarazi digu, ekonomiak izan dituen bilakaerak barneratzeko eta etorkizunean izan ditzakeen erronkak aztertzeko helburuarekin.

Informazio gehiago nahi izanez gero, ondoren atxikituta uzten dizuegu hainbat link. Hemen